narzędzia i instrumenty
• ustawy w sprawie wzrostu wykorzystania energii ze źródeł odnawialnych; • kompletu przepisów wykonawczych do ustawy o odpadach; • kompletu przepisów wykonawczych do ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska w zakresie nadzwyczajnych zagrożeń środowiska. • Ustawa o rolnictwie ekologicznym INSTRUMENTY POLITYKI EKOLOGICZNEJ Prawo ochrony środowiska i jego dostosowanie do wymagań Unii Europejskiej A. Kierunki ogólne System prawa ochrony środowiska musi spełniać kilka podstawowych wymagań: • zgodność z Konstytucją, • zgodność ze zobowiązaniami międzynarodowymi Polski (w tym z wymaganiami Unii Europejskiej), • akceptacja społeczna, • realna osiągalność, • skuteczność ekologiczna, • efektywność ekonomiczna. Projekty normatywnych aktów prawnych oraz inne dokumenty programowe z dziedziny ochrony środowiska (strategie, polityki itp.) są poddawane: • ocenie ekologicznej skuteczności, • ocenie ekonomicznej efektywności (tzn. badaniu przy pomocy jakich narzędzi "najtaniej" osiągną można dany cel, • konsultacji społecznej obejmującej wszystkie zainteresowane grupy interesów ( w tym przedsiębiorcy, organizacje ekologiczne, samorządy). • ocenie zgodności z wymogami Unii Europejskiej i Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) oraz z zobowiązaniami prawnomiędzynarodowymi Polski. B. Zadania krótkookresowe Zadania krótkookresowe (2000-2002) w sferze doskonalenia prawa ochrony środowiska będą się koncentrować na jego dostosowywaniu do wymagań rozporządzeń, dyrektyw i decyzji organów Unii Europejskiej. Wytycznymi do realizacji tych zadań będzie "Narodowy program przystosowania do członkostwa w Unii Europejskiej", stanowisko negocjacyjne Polski w rozmowach przedakcesyjnych oraz wyniki tych negocjacji. Kluczową sprawą będzie pakiet wynegocjowanych derogacji (zakres i terminy). Należy przy tym przyjąć zasadę, że sprawy objęte listą derogacji zawartą w stanowisku negocjacyjnym Polski nie będą rozstrzygane w krajowych przepisach prawnych przyjmowanych przed zakończeniem negocjacji. Ustawy o ochronie środowiska: • prawo ochrony środowiska; • ustawy o postępowaniu w sprawie ocen oddziaływania na środowisko oraz dostępie do informacji o środowisku i jego ochronie; • ustawy o substancjach i preparatach chemicznych; • ustawy "Prawo wodne"; • (będzie) ustawy o uwalnianiu do środowiska genetycznie zmodyfikowanych organizmów; • ustawy o opakowaniach; Działanie mechanizmów ekonomicznych i rynkowych w polityce ekologicznej zapewni się dzięki systemowi obejmującemu następujące instrumenty: • opłaty za gospodarcze korzystanie ze środowiska i wprowadzanie w nim zmian (w szczególności za pobór wód), • opłaty za zanieczyszczanie różnych komponentów środowiska (w tym za zanieczyszczenia niematerialne), • kary pieniężne jako szeroko rozumiany instrument wymuszania przestrzegania norm, nakazów i zakazów oraz innych form regulacji bezpośredniej, • bezpośrednie i pośrednie formy publicznego subsydiowania przedsięwzięć w zakresie ochrony środowiska, w tym rekompensaty za ograniczenia prawa własności związane z obejmowaniem obszarów i obiektów cennych przyrodniczo różnymi formami ochrony, • opłaty produktowe i depozyty ekologiczne (i/lub systemy "mieszane"), • opłaty użytkowe za korzystanie z publicznych urządzeń technicznych ochrony środowiska, • ekologiczny podatek od paliw i/lub podatek węglowy, jako szczególną formę opłaty produktowej, • obowiązkowe i dobrowolne ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej od szkód ekologicznych, • zróżnicowania podatkowe, • zastawy ekologiczne, • rynki zbywalnych uprawnień do emisji zanieczyszczeń i instrumenty pochodne od nich (np. "związki emitentów").